ในหมู่นักถ่ายภาพเมื่อรวมกลุ่ม กันแล้ว เรื่องหนึ่งที่มักจะนำมา วิจารณ์กันอยู่เสมอๆ นั้นก็คือเลนส์ ซูมตัวนี้ดีหรือไม่ดีอย่างไร ใช้ได้ หรือเปล่า และแม้แต่นิตยสารเอง บางครั้งก็นำมาเสนอต่อท่านผู้อ่าน ลองถ่ายมานำเสนอบ้าง แต่คำกล่าว ดังกล่าวจริงแท้แค่ไหน เชื่อได้หรือ ไม่ก็คงจะเป็นที่ถกเถียงกันในหมู่ ช่างภาพเสมอๆ แล้วถ้าเป็นเช่นนี้ ในฐานะของทั้งคุณและผมจะเชื่อ ถือใครดี"สิบปากว่าไม่เท่าตาเห็น สิบตาเห็นไม่เท่ามือคลำ"ผมยังคง เชื่อถือคติพจน์ของคนไทย ดังนั้น คำพูดหรือข้อถกเถียงกันที่มีอยู่ มากมายในบ้านเรา จึงยังคงเป็น คำพูดที่เชื่อครึ่งไม่เชื่อครึ่ง ด้วย เหตุนี้การทดสอบและตรวจสอบ จึงเป็นวิธีหนึ่งที่จะทำให้ท่าน ผู้อ่านสามารถรับรู้ถึงสมรรถนะ และคุณภาพของเลนส์ซูมที่คุณ จะซื้อหามาใช้งาน

เรื่องราวเกี่ยวกับการตรวจสอบเลนส์ซูมนี้ ความจริงทีมงานคาเมราร์ตถ้า
จำไม่ผิดในยุคที่ทำคาเมร่าก็ได้เคยนำเสนอให้ท่านผู้อ่านได้รับรู้มาแล้วเกือบ
สิบปีที่แล้ว แต่ถึงกระนั้นก็ยังได้รับโทรศัพท์และจดหมายถามไถ่มาจาก
สมาชิกทั้งใหม่และเก่าอยู่สม่ำเสมอ ในคราวนี้จึงได้นำวิธีการตรวจสอบ
เลนส์ซูมมานำเสนอให้นักอ่านทั้งสมาชิกเก่าใหม่ได้เป็นแนวทางในการตรวจ
สอบเลนส์ซูมด้วยตัวคุณเอง เพื่อให้คุณมั่นใจในเลนส์ซูมที่คุณต้องการใช้

ผู้ผลิตเลนส์ที้งรายใหม่รายเก่า ทั้งที่มีชื่อเสียงเป็นที่รู้จัก หรือผู้ที่ผลิตเลนส์
รายที่มีชื่อไม่คุ้นหูท่านผู้อ่าน อย่างแรกผมก็คงต้องตั้งสมมุติฐานให้ก่อนละ
ครับว่าทุกรายต่างก็ต้องการผลิตเลนส์ที่มีคุณภาพดี ตั้งแต่ขนาดเล็ก
กระทัดรัด น้ำหนักเบา มีช่องรับแสงกว้างและคงจะพยายามให้มีราคาที่เหมาะ
สมสำหรับผู้ซื้อ แต่แน่นอนละครับว่าถ้าจะทำให้เลนส์มีราคาถูก และคุณภาพ
สุดยอดก็คงจะเป็นการสวนกันในด้านของต้นทุนการผลิตเมื่อเป็นเช่นนี้ราคา
เลนส์ จึงเป็นขีดกำหนดประการหนึ่งของผู้ผลิต มีผู้ผลิตหลายรายในท้อง
ตลาดที่สามารถผลิตเลนส์คุณภาพสูงได้อย่างไม่น่าเชื่อ แต่ถ้าจำเป็นจะต้อง
ผลิตเลนส์ในราคาถูกที่มีสมรรถนะต่ำกว่าออกมาขายในท้องตลาด จนนัก
ถ่ายภาพส่วนมากเลยเหมาเอาเองว่าเป็นผู้ผลิตเลนส์คุณภาพรองที่ต้องเกริ่น
เสียยาวยืดให้ท่านผู้อ่านได้เข้าใจก่อนว่า การพิจารณาเลนส์คุณภาพดีคงจะ
ไม่ได้หมายถึงแค่ยี่ห้อมาการันตีเพียงประการเดียวแต่ก็คงต้องขึ้นกับต้นทุน
การผลิตเลนส์ด้วย นั้นคือถ้าเลนส์คุณภาพเยี่ยมยอดแล้วราคาเลนส์ก็คงจะต้อง
วิ่งลิ่วตามคุณภาพไปด้วย

การตรวจสอบเลนส์ที่คุยกันครั้งนี้ จะเป็นการตรวจสอบเลนส์ซูมเป็นสำคัญ
แต่การที่ท่านจะนำวิธีการไปใช้ในการตรวจสอบเลนส์อื่นด้วย ผมก็ไม่ขัดข้อง
เพราะวิธีการจะคล้ายๆ กัน และเช่นเดียวกันท่านก็สามารถนำวิธีการดังกล่าว
ไปใช้ได้สำหรับการตรวจสอบเลนส์มือสอง ถ้าท่านต้องการซื้อเลนส์มือสอง
เช่นเดียวกัน เห็นไหมละครับยิงนกทีเดียวได้หลายตัว บอกแล้วว่าคาเมราร์ต
คุ้มค่าทุกบาทเสมอครับการตรวจสอบเลนส์ซูมด้วยตัวคุณเอง เราจะแบ่งวิธี
การออกเป็นสองช่วง ช่วงแรกจะเป็นการตรวจสอบเลนส์ภายนอกที่เห็นได้
ด้วยตาและช่วงที่สองท่านจำเป็นจะต้องทดสอบถ่ายภาพศึกษาคุณภาพเลนส์
จากภาพถ่าย

การตรวจสอบเลนส์จากภายนอกได้แก่ การตรวจสอบเลนส์จากการพิจารณา
ตัวเลนส์ และคุณสมบัติเบื้องต้นต่างๆ ซึ่งท่านจะสามารถทำได้ง่ายๆ จาก
การดูและสังเกตรวมทั้งการทดสอบเล็กๆ น้อย ด้วย 5 วิธีการง่ายๆ
1. ตรวจสอบลักษณะจากภายนอกทั่วไป
               
ท่านสามารถตรวจสอบลักษณะภายนอกทั่วๆ ไปได้ง่ายๆ ตั้งแต่ตัวกระบอก
เลนส์ ทดลองซูมเลนส์เข้าออกว่ามีการลื่นไหลในลักษณะใด ถ้าท่านซูมแล้ว
เลนส์ลื่นไหลแบบคล่องทันที คงจะต้องเดาไว้ก่อนว่าถ้าใช้นานวันไปคงจะ
หลวมแน่ๆ หรือถ้าท่านลองซูมแล้วแน่นเกินไปขาดความสะดวกนั้น อาจจะ
หมายความว่าได้รับการผลิตมาคับแน่นเกินไปขาดความคล่องมือ ต่อจากนั้น
ท่านก็ลองซูมเลนส์พร้อมหมุนแหวนปรับระยะชัดว่าคล่องตัวดีหรือไม่ ซึ่ง
ถ้าเป็นเลนส์ที่ดีจะสามารถซูมเลนส์พร้องปรับแหวนระยะชัดได้คล่องตัว โดย
ซูมไม่ลื่นไหลจนเกินไป ซึ่งจะทำให้ท่านปรับระยะชัดได้ลำบาก หรือหลุด
ระยะชัดในการใช้งานได้ง่าย ต่อจากนี้ท่านก็สังเกตตัวอักษรหรือมาตราต่างๆ
ที่มีอยู่บนตัวเลนส์ว่าคมชัดหรือไม่ สกปรกเลอะเทอะหรือไม่ มาตราต่างๆ ที่
ปรากฏถ้าการผลิตเลนส์ที่ดีควรจะสะอาดคมชัด ไม่เลอะเทอะ ต่อมาตรวจสอบ
ดูความเรียบร้อยของแหวนปรับต่างๆ ทั้งส่วนที่เป็นโลหะ ยาง หรือพลาสติก
ว่ามีความเรียบร้อยหรือไม่